चिन्नै बाकी रहेको चीन!
प्रजु पन्त चीनको नाम मैले पहिलोपटक राष्ट्र कवि माधवप्रसाद घिमिरेको “गाउँछ गित नेपाली’’ कवितामा ‘भिर्कुटी तारा उदाइन उत्तर चीन तिब्बत’ भन्ने पंक्तिमा सुनेको थिएँ । यो कविता व्याख्या गर्दै नेपाली शिक्षक केदार दबाडी सरले नेपालको उत्तरी भेगमा नेपाल भन्दा ६५ गुणा ठूलो देश रहेको बताउनु भएको थियो। तीनताका लमजुङको हिमालचुली तिर हेरेर यही पारी चीन होला भनेर सोच्थें म। लाग्थ्यो कत्रो होला त्यो देश! त्यसपछि लक्ष्मी प्रसाद देवकोटाको ‘के नेपाल सानो छ’ भन्ने निबन्ध सरले पढाउदा चीन / तिब्बत र भारत जति ठूलो भएपनी आत्मसम्मन र स्वभिमानमा देश ठूलो सानो हुन्न भन्नुभएको थियो। भीमकाय चीनबारे मेरो धारणा त्यही बेला फेरिएको थियो । निबन्धको ‘हीरा सानो हुन्छ, मोती सानो हुन्छ; मणि सानो हुन्छ; मिष्टभाषी निर्मल शिशु सानो हुन्छ; आँखाको नानी सानो हुन्छ । मुटुको केन्द्रको झल्का झन् सबैभन्दा सानो हुन्छ । यो पृथ्वीको सानो शिरबिन्दु नै होस् तर ओंकारको बिन्दु झैं परमानन्द घनीभूत छ ।’ यो पढेर भुगोलमा सानो हुँदैमा केही नहुने रैछ क्यारे भन्ने लाग्थ्यो। त्यसपछि २०५८ सालमा माओवा...
